28 07 2009

DOPİNG NEDİR VE ZARARLARI

Vücuda üstün hareket ve enerji sağlamak için uyarıcı ilaç almak. Spor karşılaşmalarında sporcuların, yarışlarda ise yarış hayvanlarının gücünü ve direncini artırmak için doping yapılır. Uyarıcı veya sun’i olarak direnç arttırıcı maddeleri bilerek kullanmak veya hayvana vermek, yani doping yapmak tehlikelidir. Bu gibi ilaçların kullanılması bütün spor dünyasında olduğu gibi Türk sporunda da yasaktır. Sporcular dopingi kendilerine karşılaşmalarda olağanüstü bir güç verdiği için gizli olarak kullanırlar. Bir sporcunun doping yapıp yapmadığı karşılaşmanın hemen sonrasında yapılan idrar ve tükürük tahliliyle anlaşılır. İlaç kullandığı anlaşılan sporcu cezalandırılır. Bir spor karşılaşması sırasında belli şartlara cevap veren bir madde alınmışsa kanunlara aykırı davranılmış olur. Denetimden geçmeyi kabul etmemek ve tamamlayıcı bir ceza niteliğindeki yarışmaya katılma yasağına uymamak da kanuna aykırı davranışlar arasına girer. Dopinge özellikle bisiklet yarışçıları, halterciler, atletler ve futbolcular başvurur. Doping, öldürücü etki yapmasının yanında, fizyolojik yıpranmaya da yol açar. Yarış atlarına yapılan dopingler birçok atın ölümüne sebep olmuştur. At yarışları kurallarına göre doping yasaklanmıştır. Türkiye’de doping kontrolü vazifesi 30.9.1962’de çıkarılan bir kararname ile kurulan komisyona verilmiştir. Yürütme görevi Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğü sağlık kurulunca yapılmaktadır. Türkiye’de günümüzde doping kontrolü yapılacak tesis yalnızca İstanbul Jokey Kulübü’nde bulunmaktadır. Ekonomiye canlılık getirmek ve istihdam hacmini artırmak için, talebi özendirmek gayesiyle resmi makamlarca alınan tedbirlere de doping denilmektedir. Mesela, vergi yükünün hafifletilmesi doping politikasının bir tedbiridir. DOPPLER EKOKARDİOGRAFİ; Alm. Doppler Echokardiographie, Fr. Doppler échocardiographie, İng. Doppler Echocardiography. Kardiovasküler sistemdeki kanın hareket tarzını kaydeden bir metod. Bu teknikle kan akımının yönü, yerleşimi, kalitesi, velositesi (hızı), doluş ve atılışındaki direnç hakkında bilgi alınabilmektedir. Burada ultrason enerjisinin kullanılma yolu diğer ultarason usullerindekinden oldukça farklıdır. Doppler ultrasonda hedef organ hudutları değil, düşük amplitüt veren eritrositlerdir. Fiziki prensip olarak doppler etki şudur: Hareketsiz bir ses kaynağından çıkan sesin dalga boyu ve frekansı sabittir. Ses kaynağı harekete geçtiğinde, kulağa veya kayıt cihazına yaklaşırken dalga boyu artar, yani frekansı azalır; uzaklaşırken dalga boyu kısalır ve frekansı artar. Buna güzel bir misal hareket etmekte olan bir trenin düdük sesinin tren dinleyene yaklaşırken kalınlaşması ve uzaklaşırken tizleşmesidir. Sesli her cisim için ve ses yansıtan her hareketli nesne için de aynısı söz konusudur. C AF V= 2fo cosO formülüyle özetlendiği gibi, V, objenin hızını, C sesin hızını, fo hareketsiz cismin ses frekansını, O hareketli tavget ve ultrason yolu arasındaki açıyı göstermektedir. Açı 90° olduğunda Doppler sapması olmaz. Dolayısıyla en iyi Doppler verisi ultrason demedinin hedefe paralel olması durumunda alınmaktadır. Bu hal diğer ultrason sistemlerinin kullandığı prensibe terstir. Bunlarda en iyi görüntü ultrason demedinin objeye dik gitmesi ile elde edilir. En iyi Doppler verileri, yüksek değil düşük frekanslı transdüserlerle alınır. Bu ise diğer sistemlere uymamaktadır. Dopplerle hızın yanısıra, kan akımını da ölçmek mümkündür. Akım (ml/sn)=ortalama velosite (cm/sn) x alan (cm2). Kanın geçtiği gedikte anatomik bozukluk, mesela darlık olduğu zaman veya çapı normal olduğu halde kanın hızı değişince akım yukarıdaki formülden hesaplanabilir. Doppler, akımın niteliği hakkında bilgi verir. Laminer akımla, türbülan akım ayırdedilebilir. Doppler teknikleri arasında pulsed Doppler, sürekli dalga gönderen Doppler ve gerçek zamanlı iki boyutlu Doppler ekakardiografi özellikle bahsedilmeye değer. Sürekli dalgalı Doppler, periferik damarların incelenmesinde yıllarca kullanılmıştır. Fakat birlikte mutlaka, M-mode ve iki boyutlu ekokardiografi de alınmalıdır. Doppler teknikleri arasında gelişmenin son merhalesinde gerçek zamanlı iki boyutlu Doppler ekokardiografinin özel teşhis kapasitesi vardır. Doppler anjiografisi olarak da kabul edilir. Bu teknik kalp içindeki kan akımının kalp anatomisi ile ilişkili gerçek zamanlı, kesit görüntüsünü verir. Kan akımının yön, hız ve tersliğini ifade için kırmızı, mavi ve yeşil olmak üzere üç ana renk ve bunların karışımları kullanılır. Bu renkli görüntü veren kan akımı siyah beyaz B-mode ultrason imajları içine yerleşik görülür. Doppler görüntülerin değerlendirilmesi iyi bir eğitim ister. Hata yapılabilmesi zor değildir. Metodun hastaya ve doktora zararının olması, teşhis koydurucu özellik ve hassasiyetinin yüksek olması ve kolay tekrarlanabilen hemodinamik ve anatomik bilgileri ile klinik anjioloji ve kardiolojide çok önemlidir. Bununla subklinik sinsi vakaları tesbit dahi mümkündür. Ayrıca teşhiste önemlidir. Hastalık şiddetinin tesbiti, medikal tedavi ve girişimlerin değerlendirilmesi ve kateter ve ameliyat zamanlaması endikasyon ve tip belirlemede büyük yardımı vardır. Ayrıca ameliyat esnasında ve sonrasındaki izlemede koroner bakım ünitesinde, poliklinik şartlarında uygulanabilirliği ile çok pratiktir

4459
0
0
Yorum Yaz
Robots txt User-agent: Mediapartners-Google Disallow: